День 5: IV спряжение и неправильные (jeść, wiedzieć, umieć, być, mieć)

Цель: Выучить IV спряжение (только 4 глагола!) + ключевые неправильные глаголы. Систематизировать все спряжения. Время: ~45–60 мин (+ домашка 20–30 мин)

🎓 Методичка для учителя: - Сегодня — подытоживающий день перед повторением. К концу занятия у ученика должна быть полная таблица 4 спряжений в голове. - IV спряжение — только 4 глагола: jeść, wiedzieć, umieć, rozumieć. Они все на -em в форме ja. Запомнить. - Неправильные: być, mieć, chcieć, móc, iść. Это самые частые глаголы — без них не построить и одного предложения. - Не путать: wiedzieć (знать факт: Wiem, gdzie mieszkasz) vs znać (знать кого-то/что-то: Znam Annę, znam to miasto). Znać — III спр. - Сегодня много повторения — это нормально, ученик должен почувствовать систему.

0. Разминка (3 мин)

• Спряги pisać (I): piszę, piszesz, pisze, piszemy, piszecie, piszą.
• Спряги mówić (II): mówię, mówisz…
• Спряги czytać (III): czytam, czytasz…
• Скажи: Co lubisz robić? Lubię czytać, pisać i grać.

1. Фонетика (5 мин)

phonetics/daily-drills.md — День 5.

Сегодня — ó vs u (звучат одинаково): - mówić (с ó) — muzyka (с u) — звук один: [u] - góra (гора) — góra читается [гу-ра], не [го-ра] - Polska / był: L vs Ł

2. Правило (10 мин)

IV спряжение: -em, -esz, -e, -emy, -ecie, -dzą

Этих глаголов всего 4, но они очень частые. Выучить наизусть.

Образец: jeść (есть, кушать)

Другие IV спряжения

⚠️ Только у jeść и wiedzieć — -dzą для oni. У umieć, rozumieć — -eją.

Самые важные неправильные глаголы

Mieć выглядит как III спряжение (-am), но единственный частный случай — учим как «неправильный».

Znać vs wiedzieć

2b. Słownictwo dnia (~5 мин)

3. Упражнения (25–30 мин)

Упражнение A — Спряжение jeść

1. Ja ___ śniadanie o ósmej.
2. Co ty ___ na obiad?
3. Brat ___ kanapkę.
4. My ___ razem o trzynastej.
5. Wy ___ kolację?
6. Dzieci ___ jabłka.
7. Ona nie ___ mięsa.
8. Czy ty ___ owoce?

Упражнение B — Неправильные глаголы

Поставь правильную форму:

1. (być, ja) ___ uczniem.
2. (mieć, ty) ___ trzynaście lat?
3. (chcieć, my) ___ pojechać do Polski.
4. (móc, on) ___ pomóc?
5. (iść, oni) ___ do szkoły.
6. (mieć, ona) ___ psa.
7. (chcieć, ja) ___ kawę, proszę.
8. (móc, wy) ___ czekać 5 minut?

Упражнение C — Wiedzieć vs znać

Выбери правильный глагол и поставь форму:

1. ___ (wiem / znam) Annę — to moja koleżanka.
2. ___ (wiem / znam), że ona mieszka w Warszawie.
3. Czy ty ___ (wiesz / znasz) to słowo?
4. Mama ___ (wie / zna) Polskę dobrze.
5. Nie ___ (wiem / znam), gdzie jest mój zeszyt.
6. Czy ___ (wiecie / znacie) tego nauczyciela?

Упражнение D — Определи спряжение (классификация)

К какому спряжению относятся глаголы? Напиши форму ja.

Упражнение E — Текст с пропусками

Поставь правильные формы (смесь всех глаголов):

Dima (1. być) ___ uczniem. (2. mieć — ja, имеется в виду «у меня») ___ 13 lat.
Rano (3. jeść — ja) ___ śniadanie i (4. iść) ___ do szkoły.
W szkole (5. uczyć się — ja) ___ ___ polskiego.
(6. chcieć — ja) ___ dobrze (7. mówić) ___ po polsku.
Mama (8. wiedzieć) ___, że to ważne.
Czy ty (9. rozumieć) ___ po polsku?
Dziadkowie (10. mieć) ___ duży dom na wsi.

Упражнение F — Найди и исправь ошибку

1. Ja je obiad.
2. Ty wiem, gdzie jest sklep?
3. Oni jedzieją zupę. (типичная ошибка — путать)
4. Mam, że Anna jest z Polski. (вместо wiem)
5. Znam, że ona mieszka w Warszawie. (нужно wiem)
6. Ja chce pizzę.
7. Brat móże iść. (правильное написание)
8. My są w szkole.

Ключи

A: 1. jem 2. jesz 3. je 4. jemy 5. jecie 6. jedzą 7. je 8. jesz

B: 1. jestem 2. masz 3. chcemy 4. może 5. idą 6. ma 7. chcę 8. możecie

C: 1. Znam Annę (знаком — znać) 2. Wiem, że ona mieszka (факт — wiedzieć) 3. znasz — to słowo можно понимать как «знаешь это слово» (знакомство со словом) → znasz 4. zna Polskę (знакома со страной) 5. Wiem (знать факт) 6. Znacie (знакомы с человеком)

D: | Глагол | Спр. | ja | |--------|------|----| | mówić | II | mówię | | czytać | III | czytam | | pisać | I | piszę | | jeść | IV | jem | | robić | II | robię | | pracować | I | pracuję | | kochać | III | kocham | | widzieć | II | widzę | | iść | непр. | idę | | być | непр. | jestem |

E: 1. jest 2. Mam 3. jem 4. idę 5. uczę się 6. Chcę 7. mówić 8. wie 9. rozumiesz 10. mają

F: 1. Ja je → Ja jem 2. Ty wiem → Ty wiesz (для ty — wiesz) 3. jedzieją → jedzą (для oni — -dzą) 4. Mam, że… → Wiem, że… (знать факт) 5. Znam, że… → Wiem, że… 6. Ja chce → Ja chcę (хвостик) 7. móże → może (пишется без ó, потому что móc → może) 8. My są → My jesteśmy (для my — jesteśmy)

4. Чтение (15 мин)

Текст: reading/texts/day-05.md — W szkole

Вопросы: reading/questions/day-05.md

Задание

1. Прочитай текст вслух 2 раза.
2. Найди в тексте: 2 глагола I спряжения, 2 — II, 2 — III, 1 — IV.
3. Ответь на 8 вопросов.

Доп. к тексту

1. Опиши свою школу: Moja szkoła…
2. V/F: - Dima chodzi do szkoły nr 5. - Lubi fizykę. - Na kursie ćwiczy wymowę.

Ключ V/F: V, F (nie lubi), V

5. Разговор (12–15 мин)

Часть 1 — «Co umiesz robić?» (5 мин)

Ответь: - Umiesz mówić po polsku? (Tak, trochę / Nie umiem dobrze) - Umiesz gotować? - Umiesz pływać? - Umiesz grać na gitarze? - Co umiesz robić najlepiej?

Часть 2 — «Co chcesz?» (5 мин)

• Co chcesz robić w weekend?
• Co chcesz jeść na obiad?
• Dokąd chcesz pojechać latem?
• Co chcesz studiować w przyszłości?

Часть 3 — Ролевая «Mam pytanie» (5 мин)

Ты подходишь к нашому в Польше и хочешь спросить дорогу. Используй фразы: Czy może mi Pan/Pani powiedzieć…?, Wie Pan/Pani, gdzie jest…?

6. Письмо (5–8 мин)

«Co lubię i czego nie lubię» — 10 предложений. Используй глаголы всех 4 спряжений. Подпиши под каждым глаголом спряжение (I/II/III/IV или «непр.»).

Пример: Lubię (II) jeść (IV) pizzę.

Домашка

1. Заучи таблицу 4 спряжений (одна страница).
2. Заучи неправильные: być, mieć, chcieć, móc, iść.
3. Сделай карточки: на одной стороне инфинитив, на другой — все 6 форм. 15 глаголов минимум.
4. Hurra Po Polsku 1, Lekcja 3–4 — упражнения, особенно с jeść и iść.
5. Подготовься к завтрашнему повторению — назавтра отрицание + повтор всех спряжений.

📎 Доп. упражнения: exercises/extra/day-05.md 📎 Карточка правила: grammar/rules/present-tense.md

Cześć! (1. nazywać się — III) ___ ___ Dima. (2. mieć) ___ trzynaście lat. (3. być) ___ uczniem.
(4. mieszkać — III) ___ w Mińsku, na Białorusi. (5. uczyć się — II) ___ ___ polskiego od roku.
(6. lubić — II) ___ ten język. (7. wiedzieć — IV) ___ , że to ważne.
W szkole (8. czytać — III) ___ książki, (9. pisać — I) ___ teksty i (10. mówić — II) ___ z kolegami.
Rano (11. jeść — IV) ___ śniadanie i (12. iść — непр.) ___ do szkoły.
Mama (13. pracować — I) ___ w sklepie. Tata (14. być) ___ inżynierem.
Po szkole (15. robić — II) ___ zadania. Wieczorem (16. oglądać — III) ___ filmy z bratem.
Brat (17. mieć) ___ 10 lat — (18. chodzić — II) ___ do szkoły podstawowej.
(19. chcieć) ___ pojechać do Polski w przyszłym roku. (20. mówić — я) ___ z mamą o planach.